Mykelti Williamson: nam diễn viên Forrest Gump tự ứng biến màn độc thoại về tôm của Bubba

Mykelti Williamson

Photo: Peabody Awards / CC BY 2.0, via Wikimedia Commons

Sinh	4 tháng 3, 1957 St. Louis, Missouri, Hoa Kỳ
Nghề nghiệp	Diễn viên và đạo diễn
Nổi tiếng với	Forrest Gump, Kỳ Phùng Địch Thủ, Con Số May Mắn

Kịch bản chỉ cho Bubba bốn, năm cách chế biến tôm. Mykelti Williamson đến trường quay Forrest Gump với khoảng bốn mươi cách đã thuộc lòng, kể vanh vách mười lăm cách ngay trong cảnh đầu tiên, khiến cả đoàn cười ngặt nghẽo. Robert Zemeckis bảo ông cứ kể tiếp, rồi lồng danh sách món tôm ấy xuyên suốt bộ phim. Đoạn thoại đó trở thành một trong những bài nói được trích dẫn nhiều nhất của một phim đoạt giải Phim hay nhất, rồi về sau còn được đặt làm tên cho một chuỗi nhà hàng. Williamson chưa bao giờ ăn ở đó. Ông nói chưa ai thực sự mời mình đến góp vui trong một điều mà ông đã góp phần tạo nên, bởi “những gì tôi mang lên màn ảnh không có trên trang giấy. Thậm chí chẳng gần giống chút nào”.

Khoảng cách giữa quyền tác giả và quyền sở hữu là sợi chỉ xuyên suốt sự nghiệp của ông. Williamson là một diễn viên phụ hiếm hoi có vai diễn nổi tiếng nhất cũng là vai khiến người ta khó nhận ra ông nhất: giọng Alabama kéo chậm, giấc mơ về con thuyền đánh tôm, người bạn hy sinh ở Việt Nam khi phim mới đi được nửa chặng đường. Khán giả nhớ Bubba. Ít người nhận ra cùng diễn viên ấy từng vào vai Don King trong phim của Michael Mann, người bạn tù mắc bệnh tiểu đường của Nicolas Cage trong Không tặc, viên thám tử mang trong lòng tổn thương bị chôn giấu trong Boomtown, hay người anh trai mang thương tích chiến tranh, cố thổi kèn mở cổng thiên đường ở đoạn cuối Fences.

St. Louis, Missouri, là nơi câu chuyện bắt đầu. Williamson sinh tại đây với tên Michael T. Williamson vào ngày 4 tháng 3 năm 1957, rồi cùng gia đình chuyển đến Los Angeles khi lên chín. Ông từng là vũ công dự bị cùng The Lockers trong chương trình Soul Train, học truyền hình và điện ảnh tại Los Angeles City College, sau đó lấy chứng chỉ quay phim ở San Jose. Nền tảng kỹ thuật ấy về sau góp phần định hình công việc đạo diễn của ông. Thời niên thiếu, ông hát chính trong The Righteous Apples của PBS, loạt phim về một ban nhạc trung học ở Boston.

Thập niên 1980 là quãng thời gian dài tích lũy kinh nghiệm qua các vai khách mời: Hill Street Blues, Miami Vice, China Beach và một vai điện ảnh thời kỳ đầu trong Streets of Fire. Khi tham gia Midnight Caller, ông làm việc cùng Rita Wilson và gặp chồng bà, Tom Hanks. Đến lúc tuyển diễn viên cho Forrest Gump, Williamson đang làm huấn luyện viên diễn xuất; hai học viên của ông đã thử vai Bubba nhưng không được chọn. Dave Chappelle từng nói mình đã từ chối vai diễn này. Williamson phải đấu tranh để băng thử vai của mình được xem; sau khi Zemeckis xem xong, ông được ghép cặp với Hanks để đọc thử. Trong podcast Still Here Hollywood năm 2025, Williamson nhớ lại rằng Hanks liên tục đá chân ông dưới gầm bàn vì thích những gì đang nghe thấy. “Tôi nhận được vai, và tạ ơn Chúa là tôi đã kiên trì.”

Forrest Gump giành sáu giải Oscar, còn những năm tiếp theo cho thấy một diễn viên chuyên nghiệp biết tận dụng sự chú ý dành cho mình thay vì lặp lại thành công cũ. Ông vào vai nhân viên xã hội Dwight Mercer trong Free Willy và phần tiếp theo, Trung sĩ Drucker trong Heat của Michael Mann, Troy trong Waiting to Exhale, và cầu thủ bắt bóng Josh Gibson của giải Negro Leagues trong Soul of the Game của HBO, một màn trình diễn nhận được nhiều lời khen. Ông đóng Juror 10 trong bản làm lại cho truyền hình của 12 Angry Men do William Friedkin đạo diễn, một đại tá trong Three Kings của David O. Russell, rồi trở lại hợp tác với Mann vào năm 2001 trong Ali, với vai ông bầu Don King bên cạnh Will Smith.

Lý lẽ thuyết phục nhất để đánh giá cao Williamson lại nằm ở tác phẩm ít người xem nhất. Boomtown, phim chính kịch cảnh sát của NBC do Graham Yost sáng tạo, kể mỗi vụ án ở Los Angeles qua nhiều góc nhìn; nhân vật thám tử Bobby “Fearless” Smith của Williamson là người bị phơi bày nhiều nhất. Trong một tập, Fearless đối diện với việc mình từng bị xâm hại tình dục khi còn nhỏ. Sau này, Yost gọi đó là một trong những tập hay nhất của loạt phim, đồng thời nhớ lại rằng trong lúc các nhà sản xuất nỗ lực giữ phim cho mùa thứ hai, NBC lại khuyên họ đừng làm thêm những tập tương tự. Nhà đài điều chỉnh loạt phim để cải thiện tỷ suất người xem, nhưng lượng khán giả như mong đợi không đến, và phim ngừng phát sóng vào tháng 12 năm 2003. Giới phê bình yêu thích bộ phim; công chúng thì chưa bao giờ tìm thấy nó. Mô thức ấy lặp đi lặp lại: truyền hình liên tục giao cho ông những vai diễn nhiều lớp lang, còn điện ảnh lại giữ ông trong khuôn hình của người đàn ông mà khán giả tưởng mình đã biết.

Ông xuất hiện trong bảy tập CSI: NY với vai Cảnh sát trưởng Brigham Sinclair, tái hợp trên màn ảnh với bạn diễn Forrest Gump Gary Sinise; điều hành CTU New York trong vai Brian Hastings ở mùa thứ tám của 24; và hóa thân thành Ellstin Limehouse, nhân vật có thế lực nhưng ít lời ở Harlan County, trong mười lăm tập Justified. Vai diễn bền lâu nhất trong giai đoạn này bắt nguồn từ sân khấu. Ông đóng Gabriel, anh trai của Troy Maxson, trong vở diễn phục dựng Fences của August Wilson trên sân khấu Broadway năm 2010, bên cạnh Denzel Washington và Viola Davis; sau đó trở lại với vai này trong bộ phim năm 2016 do Washington đạo diễn. Dàn diễn viên phim được đề cử giải thưởng của Nghiệp đoàn Diễn viên Màn ảnh cho diễn xuất tập thể. Sau máy quay, ông từng đạo diễn các tập Chicago Med, FBI và Sweet Magnolias.

Sau vai khách mời trong Fallout, một vai diễn trong phim chính kịch về đấu vật Unstoppable và phim The Last Rodeo của Jon Avnet, đóng cùng Neal McDonough, năm 2026 mang đến cho ông ba dự án chỉ trong sáu tháng. Trong Is God Is của Aleshea Harris, do Orion phát hành ngày 15 tháng 5, ông vào vai Chuck Hall, cựu luật sư bào chữa cho người cha mà hai chị em lên đường trừng phạt; bộ phim nhận được nhiều đánh giá tích cực nhưng doanh thu phòng vé không cao. Trong phim chính kịch quyền Anh They Fight của Sheldon Candis, ra mắt tại Tribeca vào tháng 6 và lên Hulu ngày 17 tháng 7, ông đóng vai HLV Mac cùng André Holland và Wendell Pierce. Còn trong The Drop: A Snowfall Saga, loạt phim ngoại truyện Snowfall của Malcolm Spellman cho FX, ông vào vai James “Big Daddy” Kinsey, chủ tiệm giặt là và ông nội của anh em nhà Kinsey. Tám tập phim được phát hằng tuần trên FX và Hulu từ ngày 8 tháng 9, đồng thời lên Disney+ ở bên ngoài Hoa Kỳ.

Đời tư của ông đôi khi cũng trở thành đề tài trên mặt báo. Trong thập niên 1980, ông kết hôn với Olivia Brown, diễn viên của Miami Vice; sau đó ông kết hôn với Cheryl Chisholm, người sinh cho ông đứa con đầu lòng. Năm 1998, ông bị buộc tội sau khi đâm bạn trai của vợ cũ; thẩm phán hạ cáo buộc xuống tội mưu sát bất thành, và bồi thẩm đoàn tuyên ông trắng án vào tháng 9 năm đó. Ông gắn bó với Sondra Spriggs từ năm 1997; hai người kết hôn trong thời gian quay Buffalo Soldiers của TNT và có hai con gái.

FX vẫn chưa cho biết The Drop có trở lại với mùa thứ hai hay không, và quyết định ấy sẽ ảnh hưởng đến chặng đường tiếp theo trong sự nghiệp của ông nhiều hơn bất kỳ dịp kỷ niệm nào của Forrest Gump. Ở tuổi sáu mươi chín, Williamson đã đi từ người bạn trong trung đội đến vai người đứng đầu gia đình, huấn luyện viên và luật sư mang theo quá khứ của thân chủ. Danh sách các món tôm vẫn theo ông vào mọi cuộc phỏng vấn. Lời mời đến nhà hàng thì vẫn chưa thấy đâu.