Robot hình người của Xiaomi phân loại linh kiện ô tô suốt 8 giờ, sạc pin hai lần

Hai robot hình người cỡ lớn của Xiaomi đã làm trọn một ca trên sàn lắp ráp tại nhà máy ô tô điện của hãng: chúng lấy các tấm ốp hông bằng nhựa khỏi thùng chứa rồi xếp vào giá theo đúng thứ tự những chiếc xe trên dây chuyền cần đến. Cả hai dừng lại hai lần để sạc pin. Khi một robot làm rơi linh kiện, một robot khác chạy bằng bánh xe lăn tới nhặt lên.

Chi tiết cuối cùng ấy cũng nói lên nhiều điều về robot nhà máy, chẳng kém gì bản thân ca làm việc. Xiaomi giới thiệu đoạn phim như bằng chứng cho thấy robot hình người có thể đảm nhận một vị trí làm việc thực tế mà không cần thiết kế lại dây chuyền để phù hợp với nó. Nhưng chính đoạn phim ấy cũng cho thấy đôi chân hữu ích ở đâu trên sàn nhà máy, và vướng víu ở đâu.

Công việc Xiaomi chọn khó hơn tưởng tượng. Những tấm ốp là các miếng che lớn, mềm dẻo, nằm ở hai bên cụm điều khiển trung tâm của ô tô; chúng được đổ vào thùng theo những góc độ ngẫu nhiên. Robot phải tìm từng tấm, xác định chiều đặt, nắm đủ chặt để không tuột nhưng cũng đủ nhẹ để không làm cong, rồi đặt vào đúng khe theo nhịp dây chuyền. Những linh kiện bất quy tắc, mềm oặt như vậy chính là loại mà cánh tay robot công nghiệp cố định thường xử lý kém, và cũng là lý do các nhà sản xuất robot hình người liên tục lấy chúng làm ví dụ.

Theo các bản tin Trung Quốc về đoạn video do nhà sáng lập Xiaomi Lôi Quân (Lei Jun) đăng trên Weibo, những cỗ máy này là CyberOne 02, phiên bản kế nhiệm CyberOne — robot hình người Xiaomi lần đầu giới thiệu năm 2022. Một robot màu đen, một robot màu trắng. Các robot di động cỡ nhỏ chuyển thùng hàng tới chỗ chúng, còn hai robot hình người tự điều chỉnh lộ trình và bước đi để đón từng chuyến hàng. Cặp robot sạc pin sau 3 giờ 2 phút làm việc, rồi sạc lần nữa sau 6 giờ 3 phút; chúng hoàn tất ca làm sau 8 giờ 5 phút. Xiaomi cho biết đợt thử nghiệm đáp ứng đủ sản lượng cả ngày của trạm, đồng thời các robot tự phát hiện, sửa lỗi và vẫn đồng bộ với hệ thống điều khiển dây chuyền.

Nhiều người xem đã đặt câu hỏi hiển nhiên: tại sao lại dùng robot hình người ở vị trí mà một cánh tay robot rẻ hơn cũng có thể đảm nhiệm? Lôi Quân trả lời rằng đây là robot đa năng, phần cứng không cần thay đổi khi chuyển sang một công việc khác. Đó chính là canh bạc của Xiaomi. Với một nhiệm vụ cố định, cánh tay robot nhanh hơn, chính xác hơn và rẻ hơn. Robot hình người chỉ đáng với chi phí bỏ ra nếu có thể đưa chính cỗ máy ấy đi bằng bánh xe hoặc bằng chân từ trạm này sang trạm khác.

Những gì Xiaomi không cho thấy còn đáng lưu tâm hơn những gì hãng đã trình chiếu. Đoạn phim dài khoảng sáu phút, được tua nhanh và quay ở góc rộng, nên người xem không thể đếm số lần gắp hay phát hiện những lần thao tác hụt. Như Electrek lưu ý, Xiaomi chưa công bố robot đã phân loại bao nhiêu tấm ốp, tỷ lệ thành công trong suốt ca làm là bao nhiêu, hay có người phải can thiệp hay không. Cách diễn đạt của chính hãng cũng khá dè dặt: đây là một “đợt xác minh sơ bộ” tại một trạm làm việc, chứ không phải một đội robot vận hành dây chuyền sản xuất. Những màn trình diễn robot được gắn nhãn tự hành từng khiến công chúng hiểu lầm. Tại sự kiện We, Robot năm 2024 của Tesla, một số robot Optimus được con người điều khiển từ xa, nhưng khi đó công ty không công bố điều này.

Công bằng mà nói, Xiaomi từng công bố những con số cụ thể. Khi bắt đầu làm “thực tập sinh” tại nhà máy vào tháng 3, lắp các đai ốc tự tarô, các robot hình người đạt tỷ lệ thành công 90,2% trong ba giờ, đủ nhanh để đáp ứng chu kỳ 76 giây của trạm. Đến tháng 7, hãng cho biết tỷ lệ này đã tăng lên 98%, so với 99% ở công nhân giàu kinh nghiệm; robot cũng được giao thêm công việc phân loại ốp hông và gấp thùng hàng có thể hoàn trả.

Robot trợ giúp chạy bằng bánh xe có lẽ là chi tiết hữu ích nhất trong đoạn phim. Fred Lambert của Electrek cho rằng sàn nhà máy bằng phẳng là môi trường lý tưởng cho bánh xe: đế bánh xe không tiêu hao năng lượng chỉ để giữ thăng bằng, vững hơn khi chở linh kiện và có thể chứa bộ pin lớn hơn nhiều — yếu tố có thể giúp robot không cần dừng sạc hai lần. Chân robot phát huy tác dụng trong những ngôi nhà có cầu thang. Còn nhà máy vốn được xây dựng để phục vụ xe đẩy và xe nâng.

Xiaomi không phải hãng duy nhất đưa robot vào nhà máy. Figure cho biết robot của họ đã hoạt động hơn 1.250 giờ tại nhà máy BMW ở Spartanburg, bang South Carolina; trong khi các bản tin Trung Quốc cho hay robot hình người G2 của AgiBot hiện làm việc từ 8 giờ sáng đến 7 giờ tối tại một nhà máy sản xuất máy tính bảng của Longcheer ở Nam Xương. Điểm chung của các dự án thử nghiệm này là loại công việc được giao: những vị trí đòi hỏi robot phải quan sát, phán đoán và thích ứng, thay vì lặp đi lặp lại một động tác cố định.

Làn sóng này cũng đang hướng vào gia đình. Xiaomi-Robotics-1, mô hình AI mà Xiaomi công khai phát hành hồi tháng 7, hiện được thử nghiệm trong các căn hộ dành cho nhân viên Xiaomi. Robot đã hoạt động hơn 30 phút qua ba căn phòng và thực hiện hơn 50 nhiệm vụ, từ dọn bàn, thu gom rác đến cất đồ về đúng chỗ. Hiện chưa có mẫu robot nào được bán ở bất cứ đâu, kể cả phiên bản dành cho gia đình; Xiaomi cũng chưa công bố giá bán hay ngày ra mắt tại bất kỳ thị trường nào.

Tháng 12 năm ngoái, Lôi Quân cho biết Xiaomi dự định triển khai robot hình người với số lượng lớn tại các nhà máy của hãng trong vòng năm năm tới. Những con số sẽ quyết định kế hoạch ấy thành công hay không lại chính là những gì đoạn video về ca làm việc chưa đề cập: một robot có thể đảm nhiệm bao nhiêu trạm, nó gặp lỗi thường xuyên đến mức nào, và chi phí cho mỗi giờ hoạt động là bao nhiêu khi so với một người lao động.

Thẻ: robot, robot hình người, Figure AI, CyberOne, Lôi Quân, tự động hóa công nghiệp