Baidu huấn luyện robotaxi bằng người đi xe đạp và chó không có thật

Baidu đã dựng nên một thành phố ảo, nơi người đi xe đạp cố tình vượt đèn đỏ và chó bất ngờ lao ra đường theo lệnh; giờ đây, taxi tự lái của hãng luyện tập ở đó trước khi gặp những tình huống tương tự ngoài đời. Hệ thống mang tên Apollo World là một mô hình thế giới AI, tạo ra cả hành trình xoay quanh chiếc xe không người lái và phản ứng trước mọi chuyển động của xe. Baidu cho biết hãng đã dùng hệ thống này để thử nghiệm và xác thực phần mềm vận hành dịch vụ taxi tự lái Apollo Go.

Mục đích là tái tạo những mối nguy quá hiếm gặp hoặc quá nguy hiểm để dàn dựng trên đường phố thật. Một tài xế có thể lái xe suốt nhiều năm mà chưa từng thấy đứa trẻ nào đuổi theo quả bóng lao ra đường. Trước khi chở khách, đội xe taxi tự lái cần xử lý tình huống ấy nhiều lần; tạo ra tình huống bằng phần mềm nhanh hơn, rẻ hơn và an toàn hơn chờ nó xảy ra ngoài đời.

Theo South China Morning Post và các hãng truyền thông Trung Quốc, Baidu đã giới thiệu hệ thống tại sự kiện AI Day của đơn vị xe tự hành Apollo ở Thâm Quyến. Dương Trạch (Yang Ze), kiến trúc sư cấp cao phụ trách công việc phát triển mô hình thế giới trong Intelligent Driving Group của Baidu, trình diễn cách Apollo World tạo ra cảnh người đi xe đạp cắt ngang giao lộ và chó chạy vào đường đi của taxi tự lái. Các kỹ sư có thể điều chỉnh hành vi của những người tham gia giao thông ảo này để thử sức phần mềm lái xe.

Điểm khiến Apollo World khác với một trò chơi lái xe là những người tham gia giao thông khác không di chuyển theo kịch bản định sẵn. Baidu cho biết mọi phương tiện và người đi bộ trong mô phỏng đều là tác nhân AI tự đưa ra quyết định; vì vậy, khi taxi tự lái giảm tốc, chuyển làn hoặc nhường đường, dòng xe xung quanh cũng phản ứng khác đi. Mô hình tạo dữ liệu camera và lidar theo thời gian thực, cùng loại tín hiệu mà cảm biến thực của xe ghi nhận. Hệ thống còn có thể mô phỏng trọn vẹn một chuyến đi từ điểm đón đến điểm trả khách giữa bất kỳ hai địa điểm nào trong thành phố ảo, thay vì chỉ phát lại một giao lộ riêng lẻ.

Vương Lượng (Wang Liang), kiến trúc sư trưởng của Intelligent Driving Group, nói thẳng về mục tiêu này. Theo các bài tường thuật của truyền thông Trung Quốc về sự kiện, ông cho rằng mô hình thế giới không nên là “một họa sĩ tạo ra những video bắt mắt”, mà phải là một “giám khảo” kiểm tra xem xe không người lái có an toàn hay không. Ông nêu ra tiêu chuẩn “2+3” mà Baidu đặt ra. Để được xem là mô hình thế giới, trước hết một trình mô phỏng phải có tính nhân quả, tức dự đoán thời điểm tiếp theo dựa trên thời điểm hiện tại, và có tính tương tác, tức thay đổi khi có yếu tố tác động. Sau đó, mô hình được đánh giá về độ chính xác vật lý, khả năng duy trì tính nhất quán của vật thể và chi tiết trong những lần chạy dài, cũng như tốc độ. Vương Lượng cho biết các quyết định an toàn trên đường mở phải được đưa ra trong vòng một phần ba mươi giây.

Trình mô phỏng cũng nhắm tới một bài toán thực tế với công ty đang mở rộng ra nước ngoài. Vương Lượng nói với phóng viên rằng trước đây, việc đưa taxi tự lái vào một thành phố mới đồng nghĩa với phải tự viết mã cho các quy tắc giao thông địa phương. Ông nêu ví dụ về những tuyến đường chồng tầng ở Trùng Khánh, giao thông bên trái tại London và Hong Kong, cùng những tài xế lái xe quyết liệt ở Dubai. Trong màn trình diễn, Baidu mô phỏng các chuyến đi ở Thâm Quyến và Hong Kong với mật độ giao thông thay đổi. Dữ liệu từ đội xe Apollo Go ngoài đời được đưa trở lại Apollo World, giúp thành phố ảo học hỏi từ thành phố thật.

Những điểm còn bỏ ngỏ là đáng kể. Baidu chưa công bố số liệu cho thấy người đi xe đạp ảo giống người thật đến mức nào, và cũng chưa có tổ chức độc lập nào thử nghiệm hệ thống. Một trình mô phỏng chỉ hữu ích khi có thể tạo ra những bất ngờ: nếu nó chủ yếu tái hiện các mối nguy mà kỹ sư đã hình dung, tình huống hiếm gặp gây tai nạn vẫn có thể bị bỏ sót. Tính nhất quán trong những lần chạy dài — một trong những tiêu chí của chính Baidu — vốn là điểm yếu đã được biết đến của các mô hình thế giới tạo sinh, vốn có xu hướng chệch dần khi chạy càng lâu. Một ước tính trong ngành được truyền thông Trung Quốc dẫn lại cho rằng một ngày trong Apollo World tương đương khoảng ba năm thử nghiệm trên đường với xe có tài xế an toàn, nhưng Baidu chưa xác nhận con số này. Apollo World cũng là công cụ nội bộ, chưa có kế hoạch nào được công bố về việc cung cấp cho các hãng sản xuất ô tô khác.

Baidu không phải đơn vị vận hành taxi tự lái duy nhất đặt cược vào hướng tiếp cận này. Waymo, thuộc Alphabet, công ty mẹ của Google, đã giới thiệu một mô hình thế giới vào tháng Hai, xây dựng trên Genie 3 của Google DeepMind; mô hình này tạo ra hình ảnh camera và lidar trong những điều kiện như tuyết rơi trên cầu Cổng Vàng. Nvidia bán các công cụ mô hình thế giới cho các hãng xe và nhà sản xuất robot. Baidu lập luận rằng dữ liệu ngoài đời thực của mình đem lại nền tảng phát triển lớn hơn phần lớn đối thủ.

Theo số liệu Baidu công bố tại sự kiện ở Thâm Quyến ngày 3 tháng 11, Apollo Go hoạt động tại 28 thành phố, đã hoàn thành hơn 23 triệu chuyến và chạy tự hành hơn 350 triệu km, trong đó hơn 240 triệu km hoàn toàn không có tài xế. Hành khách sẽ không trực tiếp nhìn thấy Apollo World: hệ thống chạy trong các trung tâm dữ liệu của Baidu chứ không chạy trên xe, còn Apollo Go chỉ hoạt động tại những nơi Baidu hiện diện, chủ yếu ở Trung Quốc đại lục; các thử nghiệm xe không người lái đang diễn ra tại cả những thị trường giao thông bên trái lẫn bên phải. Baidu cho biết công nghệ này về sau cũng có thể được mở rộng sang robot ngoài lĩnh vực ô tô.

Vương Lượng tự vạch ra ranh giới ấy. Ông nói robot biết nhảy múa hoặc gấp quần áo rất ấn tượng, nhưng một chiếc xe nặng gần hai tấn, chạy với tốc độ trong đô thị giữa những người không làm theo kịch bản, gần như không có chỗ cho sai sót.

Thẻ: Robotaxi, Waymo, xe tự lái, mô hình thế giới, Apollo Go, Apollo World